Nowa Podstawa Programowa – wszystkie obszary każdego dnia
Nowa podstawa programowa wyraźnie wskazuje, że nauczyciel powinien każdego dnia organizować pracę w taki sposób, aby obejmowała ona wszystkie obszary wychowania przedszkolnego: społeczny, osobisty, językowy, matematyczny, przyrodniczy, techniczny, cyfrowy, artystyczny i ruchowy.
Nie oznacza to prowadzenia oddzielnych zajęć z każdego obszaru, ale świadome planowanie dnia tak, aby wszystkie były obecne w codziennych aktywnościach dzieci. Program wychowania przedszkolnego realizuje się przez cały czas pobytu dziecka w przedszkolu – nie tylko podczas zajęć kierowanych, ale również w trakcie zabawy, posiłków, czynności porządkowych czy spacerów. Rolą nauczyciela jest więc takie organizowanie sytuacji edukacyjnych, aby każdego dnia dziecko miało możliwość rozwijania się we wszystkich obszarach jednocześnie.
W praktyce jednak wielu nauczycieli ma wątpliwość, jak to wszystko połączyć w codziennej pracy. Jak zaplanować dzień, żeby rzeczywiście objąć wszystkie obszary, a nie działać przypadkowo. To właśnie dlatego tak ważne jest dobre rozumienie nowej podstawy programowej – nie tylko jej zapisów, ale też tego, co one oznaczają w praktyce pracy z dziećmi.
Jeśli chcesz uporządkować swoją wiedzę i zobaczyć, jak czytać zapisy podstawy programowej w sposób praktyczny i zrozumiały, warto skorzystać ze szkolenia poświęconego nowej podstawie programowej.
1. Obszar społeczny:
budowanie relacji, działanie
z innymi i dla innych.
Obszar społeczny dotyczy przede wszystkim relacji dziecka z innymi ludźmi oraz jego funkcjonowania w grupie. To tutaj dziecko uczy się współdziałania, zasad społecznych i rozumienia innych.
Ten obszar obejmuje także przygotowanie dziecka do funkcjonowania w społeczeństwie. Dziecko poznaje role społeczne, różne zawody, rozumie znaczenie pracy i pieniędzy oraz uczy się podstaw gospodarowania nimi.
Ważnym elementem jest również budowanie poczucia przynależności – do rodziny, grupy przedszkolnej, społeczności lokalnej i kraju. Dziecko poznaje symbole narodowe, tradycje oraz podstawowe instytucje społeczne.
2. Obszar osobisty:
poznanie siebie, kierowanie sobą, wybieranie dobra.
Obszar osobisty dotyczy tego, jak dziecko poznaje siebie i uczy się kierować swoim zachowaniem. Chodzi o jego samodzielność, podejmowanie decyzji oraz radzenie sobie w różnych sytuacjach.
W tym obszarze dziecko uczy się rozumieć swoje emocje, potrzeby i możliwości. Stopniowo zaczyna planować swoje działania, przewidywać ich skutki i brać za nie odpowiedzialność.
Duże znaczenie ma także rozwijanie wytrwałości, radzenie sobie z trudnościami oraz uczenie się na błędach. Dziecko buduje poczucie sprawczości i uczy się, że ma wpływ na to, co robi, a w razie potrzeby może skorzystać ze wsparcia innych.
3. Obszar językowy:
komunikowanie się ze światem
Obszar językowy dotyczy rozwoju mowy i komunikacji dziecka. Obejmuje nie tylko mówienie, ale także słuchanie, rozumienie innych oraz wyrażanie swoich myśli, emocji i potrzeb.
W tym obszarze dziecko uczy się budować wypowiedzi, brać udział w rozmowie oraz jasno przekazywać swoje zdanie. Rozwija także umiejętność słuchania innych, zadawania pytań i poszukiwania informacji.
Obszar językowy to również kontakt z tekstem – słuchanie opowiadań, tworzenie własnych historii, zabawy słowem oraz stopniowe przygotowanie do czytania i pisania. Ważnym elementem jest także wprowadzanie języka obcego w naturalnych sytuacjach komunikacyjnych.
4. Obszar matematyczny:
odkrywanie matematyki wokół siebie
Obszar matematyczny dotyczy rozwijania myślenia logicznego i umiejętności rozwiązywania problemów. Dziecko uczy się dostrzegać zależności, porównywać, klasyfikować oraz wykorzystywać matematykę w codziennych sytuacjach.
W tym obszarze ważne jest nie tylko liczenie, ale przede wszystkim rozumienie dlaczego coś działa w określony sposób i jakie są tego skutki. Dziecko stopniowo uczy się planować swoje działania, sprawdzać rozwiązania i wyciągać wnioski.
Matematyka pojawia się tu naturalnie, a mianowicie w zabawie, podczas porządkowania, mierzenia, ważenia czy obserwowania otoczenia.
5. Obszar przyrodniczy:
odkrywanie przyrody i dbanie o nią
Obszar przyrodniczy dotyczy poznawania świata przyrody oraz budowania wrażliwości na jego potrzeby. Dziecko uczy się obserwować otoczenie, zadawać pytania i rozumieć zależności zachodzące w przyrodzie.
W tym obszarze ważne jest rozwijanie ciekawości, samodzielnego odkrywania oraz wyciągania wniosków z obserwacji. Dziecko poznaje zarówno elementy przyrody ożywionej, jak i nieożywionej, a także uczy się dostrzegać zmiany zachodzące w otoczeniu i rozumieć ich przyczyny.
Ważnym elementem jest również kształtowanie odpowiedzialności za środowisko oraz świadomego korzystania z jego zasobów.
6. Obszar techniczny:
poznawanie techniki przez działanie
Obszar techniczny dotyczy poznawania świata poprzez działanie, konstruowanie i eksperymentowanie. Dziecko uczy się, jak powstają różne przedmioty i urządzenia oraz jak można je wykorzystać w codziennym życiu.
W tym obszarze ważne jest rozwijanie samodzielności, kreatywności oraz myślenia przyczynowo-skutkowego. Dziecko nie tylko buduje i tworzy, ale także analizuje efekty swoich działań i szuka lepszych rozwiązań.
Istotnym elementem jest również kształtowanie umiejętności bezpiecznego korzystania z narzędzi i urządzeń oraz rozumienie roli techniki w życiu człowieka.
7. Obszar cyfrowy:
przygotowanie do bezpiecznego funkcjonowania w społeczeństwie
cyfrowym
Obszar cyfrowy dotyczy wprowadzania dziecka w świat technologii w sposób bezpieczny i świadomy. Chodzi nie tylko o korzystanie z urządzeń, ale przede wszystkim o rozumienie ich roli oraz zasad odpowiedzialnego używania.
W tym obszarze ważne jest kształtowanie umiejętności myślenia, przewidywania skutków działania oraz rozumienia zagrożeń. Dziecko uczy się także, że technologia to narzędzie, z którego należy korzystać rozsądnie.
Istotnym elementem obszaru jest rozwijanie świadomości bezpieczeństwa w sieci oraz podstawowych zasad higieny cyfrowej.
8. Obszar artystyczny:
odbieranie i tworzenie sztuki
Obszar artystyczny dotyczy wyrażania siebie poprzez różne formy twórczości. Dziecko ma możliwość pokazywania swoich emocji, pomysłów i przeżyć poprzez muzykę, ruch, plastykę i działania teatralne.
W tym obszarze ważne jest rozwijanie kreatywności, swobody działania oraz odwagi w wyrażaniu siebie. Dziecko nie tylko tworzy, ale także odbiera sztukę, uczy się ją rozumieć i mówić o swoich odczuciach.
Istotne jest także łączenie różnych form wyrazu oraz eksperymentowanie z materiałami, dźwiękiem i ruchem.
9. Obszar ruchowy:
rozwijanie się w ruchu, dbanie o zdrowie i bezpieczeństwo
Obszar ruchowy dotyczy rozwoju fizycznego dziecka oraz kształtowania nawyków związanych ze zdrowiem i bezpieczeństwem. Ruch jest tu naturalną potrzebą dziecka i podstawą jego prawidłowego rozwoju.
W tym obszarze dziecko rozwija sprawność, koordynację oraz kontrolę nad własnym ciałem. Uczy się także dbać o zdrowie, rozpoznawać swoje potrzeby oraz reagować w sytuacjach zagrożenia.
Istotne jest również kształtowanie samodzielności oraz odpowiedzialności za własne bezpieczeństwo.
Artykuł opracował: mgr Sławomir Staniek – ekspert prawa oświatowego
09.04.2026 NODN METRIS
PODOBNE ARTYKUŁY
-
metadmJak zainspirować dzieci do nauki?
Jesień to wyjątkowy czas – pełen kolorów, dźwięków i zapachów, które pobudzają dziecięcą wyobraźnię. -
metadmJesienne zabawy logorytmiczne
Logorytmika to doskonały sposób na wspieranie rozwoju mowy u dzieci poprzez zabawy ruchowe. -
metadmLecą Liście – zabawa logorytmiczna
Jedną z efektywnych i lubianych przez dzieci metod wspierania rozwoju mowy jest logorytmika.